Przeciętna powierzchnia gospodarstwa rolnego w Polsce wynosi średnio ponad 11 hektarów. W wielu przypadkach uprawą gruntów zajmują się całe rodziny, które z pokolenia na pokolenie dbają o jej jakość oraz jak najlepsze plony. Obecnie przekazanie gospodarstwa rolnego synowi lub córce musi odbywać się zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi, które szczegółowo regulują ten proces. Jakie zasady obowiązują przy tego rodzaju transakcjach?
Jak przekazać gospodarstwo rolne dziecku?
W życiu właścicieli gospodarstw rolnych przychodzi moment chęci przekazania ziemi swojemu potomstwu. Przepisanie gospodarstwa na jedno z dzieci musi odbywać się zgodnie z przepisami. Warto zaznaczyć, że 2a ust. 1 Ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego określa, że zakup gruntów rolnych jest zarezerwowany dla rolników indywidualnych. Aby spełnić ten warunek, konieczne jest m.in. odpowiednie wykształcenie rolnicze, które można uzyskać np. poprzez studia podyplomowe z zakresu rolnictwa.
Więcej na temat tego, jak zostać rolnikiem bez wykształcenia rolniczego, przeczytasz na naszym blogu.

Wyjątkiem darowizna ziemi rolnej od rodziców
Jednak w przypadku przekazania gospodarstwa bliskim krewnym, powyższe wymagania nie obowiązują. Ustawa przewiduje bowiem wyjątki dla:
- dzieci, wnuków i prawnuków;
- rodziców, dziadków oraz pradziadków;
- rodzeństwa i ich dzieci;
- małżonków;
- pasierbów;
- osób przysposabiających oraz przysposobionych.
Dzięki temu możliwe jest przekazanie gospodarstwa rolnego synowi lub córce bez konieczności spełniania wymogów dotyczących wykształcenia rolniczego.
Jak zostać rolnikiem po rodzicach? Darowizna to skuteczny sposób
Jednym ze sposobów przekazania gospodarstwa rolnego jest zawarcie umowy darowizny. Dokument ten wymaga sporządzenia aktu notarialnego, zapewniając jego ważność prawną. Darowizna polega na bezpłatnym przekazaniu majątku, co oznacza, że np. syn, który otrzymuje ziemię od rodziców, nie musi ponosić żadnych kosztów związanych z jej nabyciem.
Po podpisaniu umowy notariusz zobowiązany jest do zgłoszenia darowizny do właściwego Urzędu Skarbowego. Również osoba obdarowana musi dopełnić tego obowiązku w terminie maksymalnie sześciu miesięcy od dnia otrzymania gospodarstwa.
Przepisanie gospodarstwa rolnego na jedno z dzieci – umowa z następcą
Alternatywnym sposobem przekazania gospodarstwa rolnego dzieciom lub innej osobie jest zawarcie umowy z następcą. Warunkiem skorzystania z tej opcji jest różnica wieku między stronami wynosząca co najmniej 15 lat. Co ciekawe, osoba przejmująca gospodarstwo nie musi być bliskim krewnym ani posiadać statusu rolnika. Jeśli jednak jest członkiem rodziny, możliwe jest uniknięcie opłaty podatkowej.
Umowa ta zobowiązuje aktualnego właściciela do przekazania gospodarstwa w momencie przejścia na emeryturę lub uzyskania renty inwalidzkiej. W zamian następca już na etapie podpisania dokumentu deklaruje gotowość do pracy na rzecz gospodarstwa. Taki rodzaj umowy łączy cechy zarówno darowizny, jak i umowy dożywocia. Co istotne, zobowiązuje ona nowego właściciela do zapewnienia dotychczasowemu gospodarzowi wsparcia na dalsze lata życia. W zakres tych świadczeń wchodzi m.in. zapewnienie mieszkania, żywności, odzieży, dostępu do energii, ogrzewania, a w razie potrzeby także opieki i pomocy medycznej.
Studia podyplomowe – dlaczego warto je ukończyć?
Teraz już wiesz, jak zostać rolnikiem po rodzicach. Musisz wiedzieć, że w innych przypadkach przekazanie gospodarstwa rolnego możliwe jest wyłącznie wtedy, gdy obdarowana osoba posiada status rolnika. Aby go uzyskać, konieczne jest m.in. odpowiednie wykształcenie rolnicze, które można zdobyć, zapisując się na studia podyplomowe Rolnictwo (dla absolwentów kierunków nierolniczych).

Kierunek dostępny w naszej ofercie cieszy się jednak zainteresowaniem nie tylko wśród osób, które nie posiadają w rodzinie właściciela ziemi rolnej. Studia podejmują także dzieci rolników szukających skutecznego przygotowania do prowadzenia swojej działalności, którzy chcą stworzyć cenną przewagę na tle konkurencji. Dlaczego warto je ukończyć? Powodów jest wiele, jednak do najważniejszych należy zaliczyć:
- Obszerny program studiów, który obejmuje zagadnienia związane z prawem rolnym, ekonomią oraz zarządzaniem, co ułatwia prowadzenie gospodarstwa.
- Poszerzenie wiedzy i zdobycie praktycznych umiejętności, które przyczynią się do rozwoju działalności rolniczej.
- Możliwość poznania metod uzyskiwania dotacji unijnych i wsparcia finansowego na rozwój gospodarstwa.
Teraz już wiesz, jak wygląda proces przepisania gruntów rolnych. Przekazanie ziemi w formie darowizny jest możliwe nawet dla osób, które wcześniej nie były związane z rolnictwem. Osoby, które otrzymają ziemię, mogą zdecydować się na jej dalszą uprawę lub – jeśli spełniają odpowiednie warunki – starać się o jej odrolnienie, zwłaszcza gdy grunt nie jest użytkowany rolniczo.
Chcesz zdobyć wiedzę, która ułatwi Ci zarządzanie gospodarstwem? Rozpocznij studia podyplomowe z zakresu rolnictwa i rozwijaj swoje kompetencje już dziś!
FAQ:
Ile kosztuje przepisanie działki u notariusza 2024?
Opłata za przeniesienie własności działki na dziecko uzależniona jest od wartości nieruchomości. Wysokość maksymalnych stawek określa Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości dotyczące taksy notarialnej.
Ile kosztuje darowizna ziemi rolnej?
Koszt darowizny gruntów rolnych obejmuje opłaty za wpis do księgi wieczystej, sporządzenie wypisów oraz wynagrodzenie notariusza. Przykładowo, dla działki o wartości około 400 tys. zł, łączny koszt takiej operacji wynosi w przybliżeniu 1200 zł.
Jakie dokumenty są potrzebne do darowizny ziemi rolnej?
Do sporządzenia aktu darowizny niezbędne są dokumenty potwierdzające prawo własności, odpis księgi wieczystej, wypis z rejestru gruntów oraz informacje z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawierające opis nieruchomości rolnej.